اصل غرامت
اصل غرامت (Principle of Indemnity) یکی از اصول بنیادین بیمه است که بر پایهٔ آن، هدف بیمه بازگرداندن بیمهگذار به وضعیت مالی پیش از وقوع خسارت است؛ نه بیشتر و نه کمتر. بیمهگذار نباید از خسارت سود ببرد.
مفهوم
بر اساس این اصل، مبلغ پرداختی بیمهگر نمیتواند از ارزش واقعی زیان وارده فراتر رود. به این ترتیب بیمه به منبع کسب درآمد یا سفتهبازی تبدیل نمیشود و انگیزهٔ ایجاد عمدی خسارت از میان میرود.
سازوکارهای اجرای اصل غرامت
- نفع بیمهای: تنها زیان واقعی جبران میشود.
- جانشینی (Subrogation): پس از پرداخت خسارت، بیمهگر جانشین بیمهگذار در مطالبه از مقصر میشود.
- مشارکت (Contribution): اگر مالی نزد چند بیمهگر بیمه شده باشد، خسارت میان آنها تقسیم میشود.
- فرانشیز و قاعدهٔ نسبی در صورت کمبیمهشدگی.
استثناها
بیمه عمر و بیمههای اشخاص از این اصل پیروی نمیکنند؛ زیرا جان و سلامت انسان ارزشگذاری پولی نمیشود و این بیمهها غرامتی نیستند بلکه مبلغ مقطوع توافقشده پرداخت میگردد.